Auteursrechten in de IT-sector: komt er eindelijk duidelijkheid voor softwareontwikkelaars?
Wat betekent dit voor IT-bedrijven?
De geplande heropening van het fiscale gunstregime voor auteursrechten voor de IT-sector zorgt voor nieuwe vragen. Vooral bij interne software, maatwerksoftware en toepassingen voor één specifieke klant blijft onzeker hoever de nieuwe regeling precies zal reiken.
Die vraag is belangrijk. De kwalificatie als auteursrechtenvergoeding kan immers een aanzienlijke fiscale impact hebben op loonbeleid, contracten en compliance.
Terugkeer van software onder het regime?
Sinds de hervorming onder voormalig minister van Financiën Vincent Van Peteghem werd het fiscale regime voor auteursrechten strikter afgebakend. Daardoor vielen computerprogramma’s, hoewel beschermd onder Boek XI, titel 6 van het Wetboek van Economisch Recht, niet langer binnen het fiscale gunstregime.
Het Grondwettelijk Hof bevestigde in 2024 dat die uitsluiting niet discriminerend was.
De regering-De Wever wil die uitsluiting nu gedeeltelijk terugdraaien. Volgens de ontwerpteksten zou software vanaf inkomstenjaar 2026 opnieuw onder het regime voor auteursrechten kunnen vallen.
Dat lijkt goed nieuws voor de IT-sector, maar de praktische draagwijdte blijft onzeker.
De kernvraag: publieke mededeling of reproductie?
De ontwerpteksten zouden niet volledig terugkeren naar de vroegere regeling. Een belangrijke voorwaarde lijkt behouden te blijven: er moet sprake zijn van een mededeling aan het publiek of een reproductie.
Juridisch kan worden verdedigd dat reproductie een afzonderlijk criterium vormt naast mededeling aan het publiek. In dat geval zou ook software die niet publiek wordt verspreid, maar wel wordt gereproduceerd, in aanmerking kunnen komen.
De fiscus en de rulingdienst hanteerden de voorbije jaren echter een strengere lezing. Daarbij werd reproductie niet steeds als zelfstandig alternatief beschouwd, maar veeleer als onderdeel van het criterium “mededeling aan het publiek”.
Precies daar ligt de onzekerheid.
Waarom dit relevant is voor IT-bedrijven
Softwareontwikkeling gebeurt vaak buiten een publieke context. Denk aan interne tools, maatwerksoftware voor één klant, modules binnen een gesloten omgeving of softwarecomponenten die deel uitmaken van een ruimer product.
Wanneer alleen software met een voldoende publieke verspreiding in aanmerking komt, blijft de heropening van het regime beperkt. Wordt reproductie daarentegen als zelfstandig criterium aanvaard, dan kan het toepassingsgebied veel ruimer zijn.
Voor IT-bedrijven is dit dus geen academische discussie, maar een vraag met directe impact op de fiscale behandeling van vergoedingen aan ontwikkelaars.
Minder voordelig dan vroeger
Zelfs als software opnieuw onder het regime valt, zal het voordeel vermoedelijk beperkter zijn dan vóór de hervormingen.
Auteursrechten kunnen onder voorwaarden worden belast als roerende inkomsten, in principe aan 15% roerende voorheffing. Maar het regime blijft begrensd. Er moet onder meer sprake zijn van auteursrechtelijk beschermde creatie, een correcte overdracht of licentie van rechten en een verdedigbare verhouding tussen loon en auteursrechtenvergoeding.
Bovendien zou de forfaitaire kostenaftrek van 50% grotendeels verdwijnen, behalve voor kunstenaars met een kunstwerkattest. Dat maakt het regime voor veel ondernemingen minder aantrekkelijk dan vroeger.
Voorzichtigheid blijft geboden
Ondernemingen doen er goed aan om niet automatisch terug te grijpen naar vroegere loonmodellen. Een correcte toepassing vereist minstens:
- een analyse van de auteursrechtelijke bescherming van de software;
- duidelijke contractuele afspraken over overdracht of licentie van rechten;
- een onderbouwde opsplitsing tussen loon en auteursrechtenvergoeding;
- opvolging van de definitieve wettekst en administratieve interpretatie.
De aangekondigde verduidelijking door minister van Financiën Jan Jambon kan belangrijk zijn voor de praktijk. Tot zolang blijft voorzichtigheid aangewezen.
Besluit
De mogelijke terugkeer van auteursrechten voor softwareontwikkelaars biedt opnieuw perspectief voor de IT-sector. Toch zal veel afhangen van de interpretatie van de voorwaarden “mededeling aan het publiek” en “reproductie”.
Voor ondernemingen is het daarom belangrijk om de hervorming niet louter als een fiscale opportuniteit te bekijken, maar ook als een compliancevraagstuk dat contractueel en inhoudelijk goed moet worden onderbouwd.
